Navarra is een land van diversiteit; een diversiteit die wordt bepaald door een landschap van contrasten dat in de loop der eeuwen verschillende volkeren en afwisselende tradities heeft geprofileerd. Met deze reis maakt u kennis met de oranjekleurige vlakte van het zuiden, het glooiende landschap van de Middenzone het groene steile silhouet van de Pyreneeén en de kloosters en paleizen in de gehele regio. Laat u fascineren door het karakter van de mensen: bedaard en introvert in het noorden, vrolijk en druk in het zuiden. Net zo divers als het landschap van Navarra, is de gastronomie dat ook. Want deze regio staat vooral bekend om de heerlijke wijnen en het voortreffelijke eten. Het vruchtbare zuiden, de Ribera, biedt een grote variatie groenten, waarvan de witte en groene asperge zeer populair zijn. Deze groente vormt samen met de artisjokken en rode paprika de drie pijlers van de traditionele keuken. Bij goed eten hoort een goede wijn, dat wisten de oude Romeinen al. In de 2e eeuw v.C. plantten zij al, nu de oudste commerciële wijngaard van Spanje, in het dorp Funes bij de rivier Arga. Dit maakt Navarra de bakermat van de Spaanse wijnmakerij.
Voor degenen die massa’s willen ontvluchten en rust zoeken is Navarra een paradijs. Een kleine regio waar u grote contrasten zult ontdekken. Het hele jaar kan men genieten van de open lucht en monumentale of natuurlijke erfgoed.
In de groene Ulzama-vallei bevindt zich het bos van Orgi, een eikenbos van 80 hectare dat meer dan 4000 jaar oud is en dat is uitgerust als recreatief natuurgebied met als doel het behoud van de natuurlijke rijkdom te combineren met de recreatieve benutting ervan. Orgi is een eikenbos dat in het zuiden van de Ultzama-vallei, op 25 kilometer afstand van Pamplona, ligt. Het gaat om een eeuwenoud bos van tachtig hectare, de enige getuige van de beukenbossen die in het noorden van Navarra rijkelijk aanwezig waren. De wandelroutes zijn geheel vlak en kunnen te voet en zelfs met rolstoel worden afgelegd. In Orgi kunt u genieten van een bos dat zich volop in een natuurlijk regeneratieproces bevindt, van een eenvoudige wandeling en, in de omgeving, van gastronomische lekkernijen zoals kwark, kazen of likeuren die aldaar wordt gemaakt.

De Baztan-vallei is een streek van edellieden, van kolonialen die terugkeerden van overzee, van smokkelaars, van herders en van pelgrims die op weg waren naar Santiago via de alternatieve route die door de vallei loopt. Baztan is een immer groene vallei met een Atlantisch klimaat. Het is de grootste gemeente van Navarra, met een oppervlakte van 374 vierkante meter, 15 dorpen en tientallen boerenhoeven die tussen weilanden met grazend vee, akkergronden en bossen liggen. In de schitterende, verzorgde dorpjes van Baztan pronken talrijke middeleeuwse paleizen en statige herenhuizen.

In Arraioz (ca. 32 km) is het eerste wat opvalt het arrogante Paleis van Jauregizar, een middeleeuwse toren met een houten omloop aan de bovenkant. Nemen we de zijweg bergopwaarts naar Ziga, dan komen we bij de uitkijkplaats van Baztan, vanwaar men een schitterend panorama van de streek heeft.

Het commerciële en administratieve centrum van Baztan is Elizondo (ca. 37 km), een stadje met grote huizen, paleizen en monumentale en religieuze gebouwen. Baztan heeft interessante musea zoals het etnografisch museum Jorge Oteiza (Elizondo) of het beeldenmuseum Santxotena (Arizkun). Verder zijn er mooie plekjes om te bezichtigen zoals de waterval van Xorroxin (Erratzu), de dolmens van Izpegi en de megalieten van Erratzu-Aldudes.

Op de weg die naar de grens loopt, voert een eerste zijweg op de laatste hellingen van de Otsondo-pas naar Urdazubi/Urdax (ca. 59 km), waar men een bezoek kan brengen aan de molen, het klooster en de spectaculaire grotten van Ikaburu. Een rondleiding stelt ons in staat om de mooie druipsteenvormingen te bewonderen en naar het gekabbel van de Urtxuma, een beekje dat binnen de grot stroomt, te luisteren.

De grotten van Urdazubi/Urdax worden via de autoweg of via een bewegwijzerd wandelpad met die van Zugarramurdi (ca. 62 km) verbonden. Een passende naam voor de lugubere praktijken die hier in de middeleeuwen plaatsvonden. Vrouwen die zich in die tijd iets anders voordeden, waren al snel verdacht. Zij droegen de duivel in zich en deze moest worden uitgebannen. Hiervoor werd een prachtige grot gekozen, Cueva de las Brujas, waar de vrouwen met een zakje buskruit op hun hard in brand werden gestoken. De knal moet in de grot lekker gegalmd hebben. God zal het zeker hebben gehoord.

In het centrum van de autonome regio Navarra, te midden van een stroomgebied omgeven door bergen ligt Pamplona (ca. 23 km), de hoofdstad van het voormalige Koninkrijk van Navarra. De stad werd in het jaar 75 na Christus gesticht door de Romeinse generaal Pompeius op de oude Baskische nederzetting Iruña. In de loop der eeuwen is het een doorgangsplaats van diverse culturen en een belangrijke stopplaats langs de pelgrimsroute naar Santiago de Compostela geweest. Tegenwoordig is het een gezellige, gerieflijke en moderne stad met bijna 200.000 inwoners tellende stad omgeven door uitgestrekte parken en doorspekt met hoekjes vol charme en geschiedenis. In het oude stadsdeel, omringd door stadsmuren en bewaakt door wacht- en klokkentorens, ontdekt u een middeleeuwse stad met smalle straatjes, pleintjes, kerken en paleizen. Neem de tijd voor een bezoek aan de stad en laat de stenen u haar geschiedenis vertellen; ervaar het gastvrije karakter van de Pamplonesen; laat u omarmen door de stadsmuren; proef de "pinchos" en geniet van de overheerlijke gastronomie; vergeet de clichés en leer een stad kennen met een eigen karakter.Maar bij de naam Pamplona denk je vooral aan het spectaculaire stierenrennen. De hoofdstad van Navarra staat echter bij de Spanjaarden ook bekend als een culinair paradijs waar de traditionele keuken met lokale, pure ingrediënten in hoog aanzien staat. Beide elementen komen aan bod in het Sanfermines festival dat van 6 tot en met 14 juli plaats vindt. De sensatiezoekers voelen zich het meest aangetroken ot het stierenrennen, maar Sanfermines is veel meer dan dat. Het is slechts een onderdeel van een week lang festiviteiten met muziek, goed eten en drinken, allerlei optredens, traditionele dansen zoals de Alpargatas, vrolijke parades van Gigantes (reuzen) en Cabezudos (grote hoofden) en dit alles in de schitterende setting van de oude binnenstad. Het is het feest van de schutspatroon van Pamplona, San Fermin. Deze eerste bisschop van Pamplona werd door de heidenen onthoofd en ter nagedachtenis draagt men traditioneel een rode sjaal tijdens dit festival, die op de eerste dag, El Chupinazo genaamd, vóór twaalf uur ’s middags niet omgeknoopt mag worden. Duizenden mensen, gekleed in het rood-wit, komen naar de stad om eindeloos te genieten van het bruisende feest San Fermin.

Ochagavía (ca. 90 km) is de perfecte foto, één die altijd goed lukt. Het maakt niet uit wat voor dag het is, noch hoeveel licht er is. Het is de ansichtkaart van de Navaresse Pyreneeën met zijn keistraatjes, verzorgde huizen met steile daken en de rivier met een oude middeleeuwse brug. De stenen kerk, waarvan de robuuste en elegante toren opvalt, biedt een interessant perspectief dat de horizontale lijnen van een momentopname breekt. Het landschap van hoge bergtoppen en diepe bossen maken het plaatje compleet waar de eeuwenoude dansenter ere van de Heilige Maagd van Muskilda niet mag ontbreken.

Het mooie stadje Olite (ca. 68 km) met een prachtige middeleeuwse kern ligt maar 46 km van Pamplona. De stadsopbouw van middeleeuwse straten afgebakend door renaissancistische en barokke herenhuizen en paleizen is bewaard gebleven. Het voornaamste monument van Olite is het Koninklijk Paleis, waarvan het oudste deel jaren geleden in parador is veranderd. Het Nieuwe Paleis werd, in opdracht van koning Karel de Derde en diens gemalin Leonor van Trastámara, in de Franse gotische stijl gebouwd met de pracht en praal van de beste Franse paleizen uit die tijd. Naast het spectaculaire Koninklijke Paleis en de mooie kerken van Santa María en San Pedro heeft Olite nog een trekpleister: het Tentoonstellingscentrum van de Wijngaard en de Wijn, dat is ondergebracht in een 17de-eeuws paleis. Wijnhuizen en coöperaties uit de hele omgeving openen het hele jaar door hun deuren met rondleidingen, wijnkeuringen en wijnproeverijen.

In een streek tussen het bergland en de Ribera, halverwege Pamplona en Logroño, ligt Estella, een monumentale stad die is ontstaan in het licht van de Camino de Santiago. In de vijftiende eeuw stond zij bekend als "Estella la bella" (Estella de schone) en tegenwoordig doet zij deze spreuk nog steeds eer aan: het is een romaanse staddie paleizen, herenhuizen, kerken, kloosters, bruggen en mooie gebouwen herbergt, waardoor zij de bijnaam "Toledo van het noorden" heeft gekregen. De stad, met 13.000 inwoners, zal verbazen door de bruisende handelsactiviteit en de donderdagmarkt, haar voorliefde voor muziek en theater en een overheerlijke gastronomie. Tijdens uw wandeling zult u pelgrims tegenkomen, alsook bezoekers die gekomen zijn om de oude straatjes van de vrije burgers en joden te bekijken. U kunt zelf vaststellen dat de zin die Aymeric Picaud in de elfde eeuw uitsprak nog steeds op waarheid berust: "Estella is de stad van het goede brood, de uitstekende wijn, veel vlees en vis en van alle vormen van geluk".